Dự án GLIMER góp phần thúc đẩy sản xuất nông nghiệp bền vững tại Gia Lai

Ngày 20/3/2026, tại phường Quy Nhơn Nam, Trung tâm Khuyến nông phối hợp với tổ chức iDE tổng kết dự án. Ảnh: TTKN

Dự án được triển khai theo Quyết định số 200/QĐ-UBND ngày 02/4/2024 của UBND tỉnh Gia Lai, với nguồn tài trợ từ Tổ chức Integrated Development Environment (iDE). Trong giai đoạn từ tháng 4/2024 đến tháng 3/2026, Trung tâm Khuyến nông tỉnh Gia Lai là đơn vị trực tiếp tổ chức thực hiện tại các địa bàn trọng điểm như huyện Ia Pa và Đak Pơ (nay là các xã, phường: An Bình, Ya Hội, Đak Pơ, Ia Pa, Pờ Tó, Ia Tul). Mục tiêu cốt lõi của dự án là hỗ trợ nông dân ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật, đặc biệt là công nghệ tưới tiết kiệm và hệ thống dự báo thời tiết, từ đó nâng cao năng suất, giảm chi phí và tăng tính chủ động trong sản xuất.

Việc áp dụng công nghệ tuới tiết kiệm và hệ thống cảnh báo thời tiết giúp người nông dân chủ động trong sản xuất, nâng cao hiệu quả kinh tế. Ảnh: TTKN

Đẩy mạnh tưới tiết kiệm, nâng cao giá trị sản xuất

Dự án đã hỗ trợ tư vấn, thiết kế và lắp đặt hệ thống tưới tiết kiệm cho người dân, đồng thời xây dựng các mô hình trình diễn tại các xã Đak Pơ, Ya Hội và phường An Bình. Thông qua 15 lớp tập huấn và 25 mô hình trình diễn, nông dân từng bước tiếp cận và làm chủ các công nghệ tưới tiên tiến như tưới nhỏ giọt, tưới phun mưa phù hợp với từng loại cây trồng.

Kết quả cho thấy đã có 705 hộ dân tham gia áp dụng hệ thống tưới tiết kiệm trên diện tích 184 ha cây trồng, vượt xa mục tiêu ban đầu là 500 hộ. Việc chuyển đổi từ phương thức tưới truyền thống sang tưới tiết kiệm không chỉ giúp giảm lượng nước sử dụng mà còn giảm đáng kể chi phí lao động và vật tư đầu vào. Hiệu quả kinh tế mang lại khá rõ rệt, lợi nhuận tăng từ 1 - 4 triệu đồng/sào/vụ, tương ứng mức tăng từ 15 - 20% so với tưới truyền thống, góp phần cải thiện đời sống và tạo động lực để nông dân tiếp tục đầu tư vào sản xuất.

Ông Phan Văn Dũng phấn khởi với mô hình trình diễn hệ thống tưới tiết kiệm trên các loại rau. Ảnh:TTKN

Ông Phan Văn Dũng, khu phố Tân Trụ, phường An Bình, cho biết: Từ khi áp dụng hệ thống tưới tiết kiệm, gia đình tôi giảm đáng kể công lao động và lượng nước tưới; việc tưới rau ngày càng chủ động hơn, mùa khô cũng không lo thiếu nước như trước. Rau phát triển đồng đều hơn, chi phí giảm mà thu nhập lại tăng lên rõ rệt.

Không dừng lại ở việc hỗ trợ kỹ thuật, dự án còn thúc đẩy liên kết chuỗi giá trị thông qua việc kết nối nông dân với các hợp tác xã và đơn vị thu mua. Cụ thể, 50 hộ dân đã được hỗ trợ liên kết tiêu thụ sản phẩm với Hợp tác xã Dịch vụ vận tải Đak Pơ và các hộ kinh doanh trên địa bàn. Trong đó, đã có 15 hộ thực hiện giao dịch theo đơn đặt hàng, từng bước hình thành thói quen sản xuất theo nhu cầu thị trường, góp phần ổn định đầu ra và giảm rủi ro về giá cả.

Dự án hỗ trợ người nông dânliên kết tiêu thụ sản phẩm rau với giá cả ổn định. Ảnh: TTKN

Ứng dụng dự báo thời tiết, tăng khả năng thích ứng

Bên cạnh công nghệ tưới, hợp phần xây dựng hệ thống dự báo thời tiết và cảnh báo sớm cũng được đánh giá là điểm sáng của dự án GLIMER. Trong điều kiện sản xuất nông nghiệp phụ thuộc nhiều vào thời tiết như hiện nay, việc cung cấp thông tin kịp thời, chính xác đóng vai trò đặc biệt quan trọng.

Hệ thống này được triển khai thí điểm tại xã Tân An, sau đó mở rộng ra các địa bàn phường An Bình, xã Ya Hội và xã Đak Pơ. Thông qua việc tận dụng nền tảng công nghệ số, dự án đã xây dựng 46 nhóm Zalo nhằm cung cấp thông tin dự báo thời tiết và khuyến cáo kỹ thuật đến khoảng 2.800 nông dân.

Tính đến nay, đã có 37 bản tin dự báo thời tiết được phát hành định kỳ 10 ngày/lần. Nội dung bản tin không chỉ dừng lại ở dự báo mưa, nắng mà còn đưa ra các khuyến nghị cụ thể liên quan đến thời điểm xuống giống, bón phân, tưới nước và phòng trừ sâu bệnh. Nhờ đó, người dân có thể chủ động điều chỉnh kế hoạch sản xuất, hạn chế tối đa thiệt hại do thời tiết bất lợi gây ra.

Anh Tào Văn An, khu phố Tân Phong, phường An Bình, cho biết: Nhờ có bản tin dự báo thời tiết, tôi có thể chủ động việc xuống giống, tưới nước, chăm sóc và thu hoạch rau sớm khi có cảnh báo mưa lớn hoặc bão lũ. Đặc biệt, trong bản tin còn hướng dẫn kỹ thuật chăm sóc, bón phân rất hữu ích theo từng giai đoạn thời tiết khác nhau nên chúng tôi rất yên tâm trong sản xuất.

Nông dân được cập nhật bản tin thời tiết qua các nhóm zalo định kỳ 10 ngày/lần. Ảnh: TTKN

Theo kết quả khảo sát, trên 95% người dân đánh giá nội dung bản tin phù hợp với thực tế sản xuất, dễ hiểu và dễ áp dụng. Điều này cho thấy hiệu quả rõ rệt của việc kết hợp giữa công nghệ thông tin và hoạt động khuyến nông, mở ra hướng đi mới trong công tác hỗ trợ nông dân.

Thực tiễn triển khai cho thấy các hợp phần của dự án GLIMER được thiết kế phù hợp với nhu cầu thực tế của người dân, đồng thời có tính khả thi cao trong điều kiện địa phương. Việc kết hợp giữa chuyển giao kỹ thuật, ứng dụng công nghệ và kết nối thị trường đã tạo ra những chuyển biến tích cực trong tư duy sản xuất của nông dân. Người dân không chỉ dừng lại ở việc sản xuất những gì mình có mà từng bước chuyển sang sản xuất theo nhu cầu thị trường, chú trọng đến chất lượng, hiệu quả và tính bền vững. Đây là yếu tố then chốt để nâng cao giá trị nông sản và tăng khả năng cạnh tranh trên thị trường.

Ứng dụng công nghệ và kết nối thị trường đã tạo ra những chuyển biến tích cực trong tư duy sản xuất của nông dân. Ảnh: TTKN

Dự án GLIMER không chỉ dừng lại ở việc hỗ trợ trước mắt mà còn tạo nền tảng lâu dài cho quá trình chuyển đổi sản xuất nông nghiệp của tỉnh. Đặc biệt, trong bối cảnh biến đổi khí hậu diễn biến ngày càng phức tạp, các giải pháp như tưới tiết kiệm và hệ thống cảnh báo thời tiết không chỉ mang ý nghĩa kinh tế mà còn góp phần bảo vệ tài nguyên nước, giảm thiểu rủi ro và hướng đến phát triển nông nghiệp bền vững./.